Eerste week na vakantie: waarom we die nooit voorbereiden

We besteden weken aan de voorbereiding van onze vakantie, aan de terugkomst vaak geen vijf minuten

Je eerste week na vakantie verdient net zoveel voorbereiding als je vertrek. We regelen een overdracht, zetten een out-of-office aan en boeken hotels, maar aan die eerste week terug besteden we vaak niets. Met acht concrete stappen geef je die week wel de aandacht die hij verdient, voor jezelf en voor je team.

• We bereiden onze vakantie uitgebreid voor, maar de eerste week na vakantie nauwelijks
• Die eerste week overkomt ons vaak gewoon, in plaats van dat we hem regelen
• Hoe jij als leidinggevende terugkomt, bepaalt vaak hoe je team terugkomt
• Acht concrete tips, verdeeld over vier fases: voor vertrek, eerste dag, eerste week, einde van de week

Wat is een goed voorbereide eerste week na vakantie?

Een goed voorbereide eerste week na vakantie betekent dat je net zoveel aandacht geeft aan je terugkomst als aan je vertrek: een overdracht, ruimte in je agenda en tijd voor je team, in plaats van dat die week je gewoon overkomt met een volle agenda en een overvolle mailbox.

Waarom bereiden we de eerste week na vakantie eigenlijk nooit voor?

Vakantie voorbereiden heeft een harde deadline: het vliegtuig vertrekt, dus de overdracht moet af en de koffers moeten gepakt. De terugkomst heeft die druk niet. Niemand wacht op je als je onvoorbereid begint, dus het gebeurt gewoon niet. Die eerste week overkomt ons daardoor gewoon: een bomvolle agenda, een lijst met taken, een volle mailbox. En voor je het weet is dat vakantiegevoel alweer verdwenen.

Uit onderzoek van Indeed (2025) onder ruim 1.500 werkenden blijkt dat 49 procent zichzelf een onvoldoende geeft op de vraag of ze weer zin hebben om te beginnen, en dat 11 procent besluit actief op zoek te gaan naar een andere baan. Dat is geen toeval: als niemand de eerste week na vakantie voorbereidt, is het logisch dat die zwaar aanvoelt.

Hoe pak je je eerste week na vakantie aan? Acht tips in vier fases

Voor je vertrekt

• Markeer wat echt niet kan wachten. Vraag je team om vóór je vakantie alleen de mails te markeren die echt niet kunnen wachten, zodat je bij terugkomst niet alles hoeft te scannen, maar precies dat wat telt.
• Spreek een vakantie-buddy af. Iemand die je bij terugkomst in tien minuten mondeling bijpraat, in plaats van dat je zelf door honderden mails moet zoeken naar wat er echt toe doet.
• Laat je out-of-office een dag doorlopen. Zet ‘m een dag langer aan dan je eerste werkdag, dat geeft je stilzwijgend toestemming om in te lopen, zonder dat je dat zelf hoeft te verantwoorden.

Je eerste dag terug

• Werk die dag thuis. Ruim je mailbox alvast op, zodat je op kantoor meteen tijd hebt om bij collega’s in te checken in plaats van weg te duiken achter je scherm.
• Begin zelf licht. Als jij direct in de hoogste versnelling schiet, is de kans groot dat de rest van je team dat ook doet. Maak je ruimte voor aandacht en een rustige start, dan geef je je team ook toestemming om op die manier weer op gang te komen.

In de eerste week

• Vraag niet “hoe was je vakantie”. Dat levert altijd hetzelfde antwoord op. Vraag in plaats daarvan wat iemand heeft meegenomen dat hij wil vasthouden, dat opent een heel ander gesprek.
• Bespreek de prioriteiten kort met je team. Vraag wat zij deze week echt van jou nodig hebben, in plaats van zelf te gissen wat urgent voelt.

Einde van de week

• Neem een kwartier voor reflectie. Wat gaf je energie in de vakantie, en welk klein stukje daarvan kun je laten terugkomen in je werkweek, niet als goed voornemen, maar als concrete afspraak met jezelf.

Bonus: voor wie het extra leuk wil maken

Stuur elkaar een kaartje vanaf je vakantiebestemming naar kantoor. Bespreek ze na de vakantie samen, of maak er een speels moment van met een verkiezing voor het meest foute kaartje.

Wat ik als trainer tegenkom

In mijn werk met teams zie ik vaak dat de eerste week na vakantie ongemerkt de toon zet voor de rest van het jaar. Leidinggevenden die zelf meteen vol op de agenda springen, zien hun team hetzelfde doen, uit een soort onuitgesproken verplichting. Terwijl juist die eerste week de kans is om te laten zien dat rust nemen mag, ook na de vakantie.

Een klein voorbeeld: een leidinggevende die ik begeleidde plande zijn eerste ochtend expres vrij, alleen om bij te praten met zijn team. Geen vergaderingen, geen deadlines. Zijn team volgde dat vanzelf de weken erna, met minder overuren en minder mensen die zich ziek meldden vlak na de zomer.

Veelgestelde vragen over de eerste werkweek na de vakantie

Wat als ik niet vanuit huis kan werken, omdat mijn werk dat niet toelaat?
Niet iedereen kan dat, denk aan roosterdiensten of klantcontact op locatie. Blokkeer dan in ieder geval het eerste uur van je werkdag voor jezelf, zonder afspraken, zodat je rustig orde op zaken kunt stellen voordat je volledig meedraait in het teamritme.

Hoe lang duurt het voordat je weer volledig “erin zit” na vakantie?
Dat verschilt per persoon, maar reken op enkele dagen tot een week als je de terugkomst bewust voorbereidt. Zonder voorbereiding duurt het vaak langer, omdat je die eerste dagen vooral bezig bent met achterstand inhalen in plaats van met je gewone ritme. Een rustige start bekort die overgang aanzienlijk.

Waarom voelt vakantie soms alweer voorbij voordat de week goed en wel begonnen is?
Dat komt doordat we de eerste week na vakantie nooit voorbereiden zoals we het vertrek wel doen. Je gaat van volledige rust naar volle inbox zonder tussenstap, waardoor de rust van de vakantie meteen wordt overschreeuwd door de druk van de terugkomst. Een paar bewuste stappen voor en tijdens die week maken die overgang geleidelijker.

Wat als mijn organisatie geen ruimte biedt voor een rustige eerste week?
Begin klein en vraag geen toestemming voor een hele nieuwe cultuur, maar voor één ochtend. Blokkeer die zelf, zonder het aan te kondigen als beleid. Zodra collega’s zien dat het werkt, ontstaat er vaak vanzelf meer ruimte, ook zonder dat de organisatie het officieel heeft goedgekeurd.

Wil je het hele jaar door dit soort impulsen?

De Werkplezierkalender geeft je maandelijks een nieuwe, praktische tip om werkplezier in je team levend te houden, niet alleen na de vakantie. Wil je dieper ingaan op wat vakantie je vertelt over werkplezier in je team? Lees ook Vakantie als spiegel. Neem contact op of plan een vrijblijvend gesprek.